Tuzağa Dikkat:Kurbanlık Alırken Kurban Olmayın!

Kurban Bayramı'na günler kala vatandaşları kurbanlık alma telaşı sardı. Uzmanlar ise kurban pazarlarında hem hayvan satıcılarını hem de vatandaşları uyardı.
Kalpazanların bonkör davrandığına dikkat çeken emniyet yetkilileri, "Kullanımdaki paralar kadar yıpranmamış olduğu için yeni olan parayı vatandaşlarımız dikkatle incelesin." uyarısında bulunuyor.

Bursa Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şubesi yetkilileri, yaklaşan Kurban Bayramı öncesi sahte para konusunda hem vatandaşları hem de kurban satıcılarını uyardı. Vatandaşların kalpazanların tuzağına düşerek kanun karşısında suçlu duruma düşmemeleri için, aldıkları paraların hakiki olup olmadığı konusunda dikkatli davranmaları gerektiğine vurgu yapan emniyet yetkilileri şu tavsiyelerde bulundu: "Sahte para güzel bir şekilde muhafaza edilmeli ve sadece gelecek görevlilere teslim etmeli.

Sanık durumuna düşme korkusuyla ya da neme-lazım düşüncesiyle pasif kalmamalı, olayı sineye çekmemeli. Gerçek parada kabartma baskı, filigran, emniyet şeridi, bütünleşik görüntü, hologram, optik değişken bant, renk değiştiren mürekkep var. Sahte bir parayla karşılaşıldığında sahte parayı aldığınız kişiye kesinlikle iade etmemeli. Şahsın eşkaline ilişkin bilgileri, mümkünse kimlik bilgilerini ve hatta varsa otosunun plakasını ve diğer özelliklerini tespit etmeli. Şahsı mümkün mertebe oyalamalı. Bu arada en kısa sürede '155 Polis İmdat' veya en yakın polis birimini olaydan haberdar etmeli."

KALPAZANLARIN TUZAĞINA DÜŞMEYİN
Emniyet yetkilileri, günümüzde önemli bir değişim aracı olan paranın sahteciliğine karşı yeterli düzeyle korunamaması, sosyal ve ticari hayatta ciddi güvensizliklerin yaşanmasına neden olduğuna dikkat çekti.

Türkiye'de Türk parasının yanı sıra, Amerikan Doları ve Euro başta olmak üzere yabancı para birimlerinin de değişim ve tasarruf aracı olarak kullanılmasının para sahtecililiği ile mücadele alanını daha da genişlettiğini belirten yetkililer, "Para sahteciliği ile etkin polisiye mücadelenin yanında, halkımızın da sahte para ile gerçek parayı birbirinden ayıracak yeterli bilgiye sahip olması; gerek Türk parasının gerekse yabancı paraların güvenlik unsurlarını yerli ve yabancı paraları iyi tanımaları gerekmektedir. Kullanımdaki paralar kadar yıpranmamış olduğu için yeni olan parayı vatandaşlarımız dikkatle incelesin. Vatandaşlarımızın ve kurban satıcılarının kalpazanların tuzağına düşerek kanun karşısında suçlu durumuna düşmemeleri için, banknotları tanımaları ve aldıkları paraların hakiki olup olmadığı konusunda dikkatli davranmaları gerekmektedir.

Dünyada sahteciliğe karşı korunmak için paralar son derece gelişmiş emniyet unsurlarıyla basılmaktadır. Gerçek banknotlar dizayn, renk ve baskı yönünden çok net ve düzgün görünür. Dikkatle bakıldığında kolayca algılanabilecek bu net ve temiz görünüm yanında, elle kontrolle sahte ve gerçek banknotları birbirinden ayırmak mümkündür. Paranın gerçek olup olmadığının anlaşılması için halkımız tarafından kolaylıkla yapılabilecek kontrol yöntemleri bulunmaktadır."

Dikkat raflarda böcek var!

Dünyanın en büyük kahve şirketlerinden Starbucks’ın bazı ürünlerinde ‘cochineal’ adlı böcekten elde edilen ‘karmin’ isimli renklendirici kullanılması tepkiye yol açarken market raflarının aynı madde katılmış gıda ürünleriyle dolu olduğu ortaya çıktı. Bisküviden şekerlemelere kadar çok sayıda üründe kullanılan bu maddenin şimdilik bilinen tek zararı alerjik reaksiyonlara yol açması.

Gıda sektöründe böceklerden elde edilen renklendirici ve tatlandırıcı kullanılması tartışması Starbucks’ın ürünüyle birlikte yeniden alevlendi. Radikal, marketlerde satılan ve ‘karmin’ içeren ürünleri araştırdı. Market rafları bu maddenin katıldığı ürünlerle dolu ve tüketiciler aldıkları ürünlerde böcekten elde edilen renklendirici kullanıldığını bilmiyor.

Yılda yarım kilo!

Hollanda’da Wageningen Üniversitesi’nden Entomoloji Profesörü Marcel Dicke, geçen yıl yaptığı açıklamasında işlenmiş gıda tüketen herkesin bir miktar böcek yediğini de anlatıyor: “Dünyanın herhangi bir yerinde işlenmiş besin maddesi tüketenler zaten böcek yemiş oluyorlar. Bunun miktarı da yılda yaklaşık 500 gram. Domates sosu, fıstık ezmesi ya da ekmek gibi işlenmiş tüm gıdalarda böcek var.” Meyveli süt, yoğurt, bisküvi, dondurma, reçel, soslar, meyve suları, et ürünleri, şekerleme ve sakız gibi yüzlerce ürünün içerisinde yer alan karminin önünde yasal engel yok. Ancak dini açıdan sakıncalı sayılıyorlar. İlahiyatçı Prof. Dr. Faruk Beşer, birçok üründe renklendirici ve tatlandırıcı olarak kullanılan maddenin İslam’a göre doğrudan doğruya haram denilemeyeceğini belirterek “Hanefi kurallarına göre ‘mekruh’ yani hoş olmayan, olmaması gereken. Kullanmak sakıncalıdır” diyor.

Sağlık açısından şüpheli

Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta ise bu tür maddelere şüpheyle yaklaşılması gerektiğini vurguluyor: “Gıda ürünlerinde kullanılan bu tür çok madde var. Bunların güvenli olduklarından hiç emin değiliz. Çünkü bunlarla ilgili araştırmalar 40-50 yıl öncesine ve o zamanın teknolojisine dayanıyor. Güvenirliği günümüze göre çok düşük olan araştırmalar. Bu nedenle bu ürünlerin insan sağlığı üzerindeki etkileri ciddi şekilde yeniden araştırılmalı. Böceklerden elde edilen ürünler hayvansa araştırılmalı. Gıda ürünlerinde bu tip binlerce madde var. Hepsi için güvenli demek doğru değil. Şüphe edilenden uzak durmak gerek. Karmin yiyecek ve içeceğe sadece renk veriyor. Sağlığa bir faydası yok, kullanımı şüpheli. Bu tür ürünlerin sağlığa zararlı olup olmadığı araştırılmalı.”

‘Dozu, firmanın iyi niyetine bağlı’

Radikal, ‘karmin’i gıda teknolojisi uzmanlarına sordu. Samim Saner Gıda Güvenirliği Derneği Başkanı “Karmin, Avrupa Birliği Gıda Güvenliği otoritesinin de onayladığı bir madde. Temel konu şu: Bu maddenin kullanıldığının beyan edilmesi gerekiyor. Firmaların bunu beyan etmemesi sıkıntı. Türk Gıda Kodeksi açısından kullanımının bir sıkıntısı yok. Bütün katkı maddeleri AB tarafından incelemeye alındı. Bunun raporu önümüzdeki yıllarda çıkacak. Şu an itibariyle ‘karmin’le ilgili negatif bir bilgi yok. O çalışma bitince ne olacağını bilmiyoruz. Ama şu an kullanımına izin veriliyor.”

Yrd. Doç. Dr. Filiz Aksu İstanbul Aydın Üniversitesi Gıda Teknolojileri Uzmanı

“Karmin, ülkemizde kullanımına izin verilen bir katkı maddesi . İzin verilen dozlarda kullanılması durumunda sağlığa direkt etkisi yok. Duyarlı kişilerde alerjik reaksiyonlara yol açabiliyor. Ciddi üreticiler doz miktarını belirtiyor ancak doz aşımı olabilir. Bunu bilemiyorsunuz. Firmanın iyi niyetine bağlı. Ürünü daha renkli göstermek için katkı oranını arttırabiliyorlar. Sadece bunun için değil, birçok katkı maddesinde doz aşımı risklere yol açabilir. Ülkemizde karmin maddesinin kilogram düzeyinde 100 miligrama izin veriliyor.”