SGK'dan Kayıtdışı İstihdama Dolaylı Teşvik

2013 yılında SGK tarafından çıkarılan 2013/26 sayılı genelge ile ölüm gelir/aylığı almak isteyen hak sahiplerinin gelir tespiti yaptırmaları zorunlu hale getirilmiştir.

Hak sahipleri tarafından yaptırılması gereken gelir tespitleri ile hak sahiplerinin her türlü kazanç ve irat toplamının 16 yaşından büyükler için belirlenen asgari ücretin net/brüt tutarının altında olup olmadığı belirlenerek, ölüm gelir/aylığı bağlanması bu kıstasa göre değerlendirilip karara bağlanacaktır. 

Peki hak sahiplerinin gelir tespiti kim tarafından tespit edilerek, değerlendirilecek ve karara bağlanacaktır?

SGK 2013/26 sayılı genelge ile bu araştırmayı asli görevi kayıt dışı istihdamla mücadele olan sosyal güvenlik denetmenlerine vermiştir. Kurumun taşra teşkilatında görev yapan, çalışma hayatının denetiminde aktif rol oynayan, vatandaşlardan gelen tüm ihbar ve şikayetlerle ilgili vakit kaybetmeksizin iş yerlerinde denetim yapan sosyal güvenlik denetmenleri 2013/26 sayılı genelge ile bir nevi çalışma hayatından el çektirilmiş, çalışma hayatı başıboş bırakılmıştır.

2013/26 sayılı genelgenin 8,3 maddesinde "hak sahibi kız çocukları veya anne /babanın sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi olarak çalışıp çalışmadıkları ve buralardan aylık alıp almadığı ile tapu kayıtları da araştırılarak varsa gayrimenkullerinden ve diğer gelirlerinden elde ettiği aylık tutarının İş Kanununa göre 16 yaşından büyük sanayi kesiminde çalışan işçiler için tespit edilen asgari ücret (brüt asgari ücret) tutarının altında olup olmadığı

hususları sosyal güvenlik denetmenlerince tespit edilecektir.” hükmü bulunmaktadır. Bu hüküm işleri daha da arap saçına çevirmektedir. Yapılacak gelir tespitleri ölüm gelir/aylığı talebinde bulunan hak sahibi kız çocukları  ve anne/babalar için yapılma zorunluluğu getirilerek denetmenlerin iş yoğunluğu iki katına çıkarılmıştır. 

SGK bununla da yetinmeyerek 26 Mayıs 2014 tarihinde 2014/1 sayılı E-Bağımsız tahsis yazısında “gelir tespitinin aylık başlangıç tarihi itibarıyla yapılması gerektiğinden bunların gelir tespitinin aylık başlangıç tarihinden itibaren her yıl yapılmak suretiyle durumları değerlendirilecektir.” ibaresi ile denetçiler üzerindeki yükü her yıl yenileme amacı gütmüştür.

İsterseniz konunun vahametini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sn. Faruk ÇELİK'in 2014 yılı bütçe görüşmelerinde T.B.M.M'ye sunduğu rakamlarla açıklayalım. Kurumda görev yapan yaklaşık 850 denetmen ve yetkili denetmen yardımcısı 2013 yılında yaklaşık 40.000 adet iş yerinde  fiili denetim yapmış ve kayıt dışı istihdamın %37 seviyesine inmesinde başrol oynamıştır. Lakin 2013 yılı Haziran ayında çıkarılan 2013/26 sayılı genelge ile 2013/Haziran 2014/Eylül arası dönemde Türkiye geneli tahminen yaklaşık 100.000* adet gelir tespiti talebinin sonuçlandırılması denetçilerden talep edilmektedir. 

İşte durum bu kadar vahimdir. 

40.000 adet işyerinin denetiminden ve işyerlerine yapılan rehberlik faaliyetinden dolaylı olarak vazgeçmeye karar veren SGK yöneticileri, yılda yaklaşık 100.000 adet gelir tespitini denetmenlerden beklemekte ve bu tespitlerin her yıl tekrarlanmasını emretmektedir.

Dilekçe yoluyla veya ALO 170 ihbar hattına yapılan ihbar  şikayetler, 20 m2'lik bürolardan bildirilen yüzlerce sahte sigortalı denetimleri, eşinden boşanan fakat fiilen birlikte yaşayarak SGK'dan haksız yere maaş alanlara yönelik tapılan araştırmalar çığ gibi artarak büyümekte ve maalesef bekletilmektedir. 

Umalım ki SGK yetkilileri tez zamanda bu hatalarından vazgeçerler ve kayıt dışı istihdamı, sigortasız çalıştırmayı dolaylıda olsa teşvik etmezler.

Kaynak: http://www.sgkrehberi.com/haber/51344/ 

Bu 21 Hastalığa Yakalanan Malulen Emekli Olacak

40 yıldır değiştirilmeyen malulen emeklilik şartları değiştirildi. Kronik hastalıkların da dahil edildiği düzenlemeye göre tüm kanser hastaları koşulsuz malul kabul edilecek. 21 çeşit hastalıktan emekliye ayrılanlara 971 lira maaş ödenecek.

SGK'NIN 40 YILLIK MALULİYET YÖNETMELİĞİ DEĞİŞTİ

SGK'dan ağır hastalıklarla boğuşmalarına rağmen emekli olamayanlara ilaç gibi haber geldi. 40 yıldır değiştirilmeyen Maluliyet Yönetmeliği'ni değiştiren SGK, günümüz hastalıkları üzerinde çalışma başlattı. Buna göre SGK birçok hastalığa maluliyet hakkı getirerek emekliliğin önünü açtı.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın uzun süredir üzerinde çalıştığı yönetmelik yürürlüğe girdi. Bakanlığın verilerine göre 'Haziran 2013' itibariyle Sosyal Güvenlik Kurumu'nda (SGK) 114 bin 624 sigortalı hasta vatandaş malulen emekli aylığı alıyor. Ancak yeni yönetmeliğe göre malulen emekliliğin kapsamı genişletilerek 21 çeşit hastalıktan emekliye ayrılabilecek ve 971 lira emeklilik maaşı ödenecek.

Düzenleme eski yönetmeliğe göre malullük başvurusu yapıp reddedilenlere tekrar başvuru yapma hakkı getiriyor. Malulen emekli olabilmek için kişinin çalışma gücünün veya iş kazası ya da meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az yüzde 60'ını veya tamamını kaybettiği sağlık kurulunca raporlanacak. Ayrıca en az 10 yıldan beri sigortalı olup, toplam bin 800 gün sigorta primi ödenmiş olma şartı da bulunuyor.

ORGAN NAKLİ KAPSAMI GENİŞLETİLDİ

-Çalışma gücünün veya iş kazası ya da meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az yüzde 60'ını veya vazifelerini yapamayacak şekilde meslekte kazanma gücünü kaybettiği sağlık kurulunca raporlanacak.

-Tüm organ nakilli (kemik iliği nakli hariç) hastalara koşulsuz maluliyet verildi.

-Böbrek nakli sonrası uygulanan kontrol muayeneleri kaldırıldı.

-Diyalize girmeyen kronik böbrek yetmezliği olan hastalara maluliyet hakkı geldi.

KANSER OLANA 18 AY EMEKLİLIK

-Tüm kanser hastaları, tanı aldıktan sonra koşulsuz olarak 18 ay boyunca malul kabul edildi. Bu hastalara ayrıca tedavi süresince maluliyet hakkı verildi.

-Kanserlere ve endokrin hastalıklara bağlı gelişen ve tedavisi olmayan ağır elektrolit bozuklukları listeye eklendi. Kemik iliği naklinden itibaren hastalar 12 ay süreyle malul kabul edildi.

-Kan kanseri hastasına tanı aldıktan sonra 24 ay malul olabilme hakkı getirildi.

SİNİR HASTALIĞI LİSTEYE GİRDİ

-Tedavisi olmayan ve kişinin çalışmasına olanak vermeyen genetik hastalıklar maluliyet listesine girdi.

-Otizm gibi yaygın gelişim bozuklukları malul sayılma kriterlerine eklendi.

-Yürüyememe, standart toplu taşıma araçlarını kullanamama durumunda sigortalı malul sayıldı.

-MS, Parkinson, Alzheimer hastalığı, demans, sara gibi güncel nörolojik hastalıklar kapsama alındı.

-Bazı psikiyatrik hastalıklar maluliyet kriterlerine eklendi.

ŞEKER HASTASI İÇİN YENİ ŞART

-Kalp yetmezliği gibi güncel ve sık görülen kardiyolojik hastalıklar ile ilgili kriterler ilk kez oluşturuldu.

-Sindirim sistemi kanamaları ve pankreatit gibi eski yönetmelikte olmayan birçok hastalık eklendi.

-Şeker hastalığına ilişkin maluliyet kriterleri genişletildi, en az 3 organının bozulması maluliyet kriteri olarak kabul edildi.

UYKUSUZLUK DA KAPSAMDA

-Astım, KOAH, uyku bozuklukları gibi sık görülen solunum sistemi hastalıkları için ilk kez maluliyet kriterleri oluşturuldu.

-Yardımcı solunum cihazını kullanan hastalar bakıma muhtaç olarak kabul edildi.

-Verem hastalarına 2 yıl süreyle maluliyet hakkı getirildi.